Rus xalqı oğullarını yeni milyonluq orduya qurban verəcək?
Rusiya Prezidenti Vladimir Putin ordunun ştat sayını artırmaq üçün ard-arda fərmanlar imzalayır. Son imzaladığı rəsmi fərmana əsasən, Rusiya Silahlı Qüvvələrinin ümumi ştat sayı təxminən 2.4 milyon nəfər (2 399 130) müəyyən edilib. Ən önəmlisi isə budur ki, bu rəqəmin düz 1.5 milyondan çoxu (1 510 000) birbaşa döyüşçü, yəni aktiv hərbi qulluqçulardır. Qalanları isə mülki işçilərdir. Bu göstərici ilə Rusiya aktiv əsgər sayına görə Çindən sonra dünyada ikinci yeri hədəfləyir, ABŞ və Hindistanı kağız üzərində geridə qoyur.
Bəs Rusiya cəmiyyəti və iqtisadiyyatı bu milyondan çox ordunu real olaraq təmin edə bilirmi?
Datalar göstərir ki, Kreml bu hədəfə çatmaq üçün xalqı kütləvi və məcburi şəkildə küçədən yığıb cəbhəyə aparmaq taktikasından (2022-ci ildəki qismən səfərbərlikdən sonra) imtina edib. İndi əsas silah pul və iqtisadi asılılıqdır. Təkcə 2025-ci ilin rəsmi məlumatlarına görə, Rusiyada 420 mindən çox insan könüllü olaraq Müdafiə Nazirliyi ilə müqavilə imzalayıb. Bunun səbəbi isə Rusiyanın yoxsul bölgələrindəki gənclər üçün hərbi xidmətin ən gəlirli iş yerinə çevrilməsidir. Bölgələrdən asılı olaraq, müqavilə imzalayanlara birdəfəlik ödənilən pullar və aylıq maaşlar adi mülki maaşlardan dəfələrlə yüksəkdir.
Digər tərəfdən, hərbi ekspertlərin diqqət çəkdiyi ciddi bir gərginlik var: itkilər və büdcə. Putin Ukraynadakı müharibədə 700 mindən çox rus əsgərinin vuruşduğunu rəsmən bəyan edib. Eyni zamanda cəbhədəki böyük canlı qüvvə itkilərini kompensasiya etmək üçün bu 1.5 milyonluq hərbi ştat limiti həm də hərbi çağırış yaşının artırılması və müqaviləli əsgər ovunun davam etməsi deməkdir.
Rusiya sistemi Putinə bu milyonluq ordunu qurmaq şansını rəsmən tanıyıb və maliyyələşdirir. Dövlət büdcəsinin rekord hissəsi məhz müdafiə sənayesinə və əsgər maaşlarına ayrılır. Lakin ekspertlərin daxili təhlilləri göstərir ki, Rusiyanın qarşısındakı ən böyük maneə gələcəkdə bu nəhəng ordunu silah-sursatla tam təmin etmək və ölkədəki işçi qüvvəsinin fabrik və zavodlardan qopub orduya axmasının qarşısını almaq olacaq.
Qiymət Mahir