Ərdoğan–Merts görüşü: Ankara–Berlin gündəmi və Türkiyənin Aİ perspektivi
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan və Almaniya Kansleri Fridrix Merts Ankarada qapalı formatda görüş keçiriblər.
Türkiyə Prezident Administrasiyasının məlumatına görə, bu, Fridrix Mertsin kansler kimi Türkiyəyə ilk səfəridir.
Maraqlıdır, görüşün nəticələri nələr olacaq?
Mövzu ilə bağlı TodayPress TV-yə danışan siyasi şərhçi Şakir Ağayev bildirib ki, Ərdoğan–Merts görüşü Türkiyənin qlobal siyasətdə artan rolunu bir daha nümayiş etdirir:
"Bəli, artıq görüş baş tutub. Düzdür, ikitərəfli əməkdaşlıq və NATO çərçivəsində əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub. Amma görüşün nəticələri barədə dəqiq fikir söyləmək hələ çətindir. Təbii ki, bundan əvvəl Böyük Britaniyanın Baş naziri Kir Starmerin, indi isə Mertsin Türkiyəyə səfəri, Türkiyənin həm regionda, həm də dünyada mühüm qlobal orduya malik ölkə olduğunu, eyni zamanda NATO-da hərbi cəhətdən aparıcı dövlətlərdən biri olduğunu göstərir. Qlobal miqyasda – istər Yaxın Şərqdə, istərsə də Rusiya–Ukrayna məsələsində və digər proseslərdə Avropanın Türkiyəyə ehtiyacı var. Buna görə də həm Starmerin, həm də Mertsin səfəri Avropa üçün ona görə əhəmiyyətlidir ki, Türkiyə ilə mövqelərini uyğunlaşdırmaq və razılığa gələ bilsinlər".
Ekspert qeyd edib ki, Avropa Türkiyəni masaya dəvət etmədən ondan faydalanmaq istəyir:
"Burada təəssüf doğuran məqamlardan biri odur ki, Merts Türkiyədə “biz Türkiyəni Avropa Birliyində görmək istəyirik”, - deyə bəyan edir, amma eyni zamanda qeyd edir ki, müəyyən şərtlər var və Türkiyə onları hələ yerinə yetirməyib. Bu, həm təəccüblüdür, həm də təəssüf doğurur. Bir daha sübut olunur ki, onlar Türkiyədən istədiklərini almaq istəyirlər, amma Türkiyənin istəklərini yerinə yetirmək niyyətində deyillər.
Təbii ki, Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan bütün bunları nəzərə alır və alacaq. Merts açıq şəkildə bildirir ki, Türkiyə hələlik Avropa İttifaqına (Aİ) daxil ola bilməz. Halbuki Türkiyə Prezidenti qeyd edib ki, strateji hədəf Aİ-yə üzv olmaqdır. Avropa tərəfi isə Türkiyəni güclü hərbi potensiala malik dövlət kimi öz maraqlarına uyğun şəkildə istifadə etmək istəyir, lakin Aİ-yə üzvlük məsələsində ikili standartlardan çıxış edir".
Ş.Ağayevin sözlərinə görə, bu, paradoksal bir vəziyyətdir:
"Moldova və Ukrayna kimi heç bir standartlara tam cavab verməyən dövlətləri tələsik şəkildə Aİ-yə daxil etmək istəyirlər, amma yüzilliklərə dayanan tarixi olan, bütün meyarlara cavab verən Türkiyəni qəbul etmək istəmirlər.
Təbii ki, bu amil danışıqlara da öz təsirini göstərəcək. Ən əsası isə odur ki, Avropanın aparıcı, “lokomotiv” dövlətlərinin Türkiyəyə səfərləri bir daha göstərir ki, Türkiyə bölgədə aparıcı rol oynayır".
Jalə Rövşən
FOTOLAR
