Azərbaycanda saytları necə qorumaq lazımdır? - Ekspert AÇIQLADI

Azərbaycanda saytları necə qorumaq lazımdır? - Ekspert AÇIQLADI
19.11.2025 16:16

Dünyanın bir çox internet xidməti və veb-saytlarında genişmiqyaslı nasazlıqlar qeydə alınıb. Problemlərin əsas səbəbi kontent çatdırılma şəbəkəsi üzrə ən böyük xidmət təminatçılarından biri olan "Cloudflare"in çökməsi olub. Hadisə Azərbaycanın da bir sıra veb-resurslarına girişdə ləngimələr və fasilələrlə müşahidə edilib.

Bəs belə kütləvi çöküşlərin təsirini minimuma endirmək üçün nə etmək olar?

Mövzu ilə bağlı informasiya texnologiyaları üzrə ekspert Natiq Məmişov TodayPress TV-yə danışıb. 


O bildirib ki, bu kimi hallar ümumi qlobal problem kimi görünməsə də, hər bir platforma öz infrastrukturunu qəfil yüklənmədən qorumaq üçün mütləq əlavə müdafiə mexanizmləri qurmalıdır:

"Çökmə çox vaxt birdən-birə gələn böyük trafikdən baş verir. Sistem dərhal yüklənmədən qorunmalıdır. Bunun üçün platforma "rate limiting", yəni bir istifadəçiyə saniyədə sorğu limitinin qoyulması, "load balancer" vasitəsilə yükün bir neçə serverə bölünməsi və "CDN"in aktivləşdirilməsi kimi üsulları tətbiq etməlidir".

Ekspertin sözlərinə görə, problemlərin böyük hissəsi server və verilənlər bazasının düzgün analiz olunmaması ilə bağlıdır:

"Serverlərin performansı, bazanın cavab müddəti, trafik pikləri və mümkün DDoS hücumları daim izlənməlidir. Dəqiq səbəbi tapmaq üçün bu göstəricilər mütəmadi analiz edilməlidir”.

Natiq Məmişov vurğulayıb ki, professional infrastrukturda hər zaman ehtiyat mexanizmi mövcud olmalıdır:

"Arxa planda ehtiyat sistem, yəni "backup" plan olmalıdır. Peşəkar sistemlərdə "failover" mexanizmi işə düşür. Əsas server çökəndə avtomatik olaraq ehtiyat server işə başlayır. Əgər ehtiyat sistem yoxdursa, bu artıq ən böyük problemdir".

Türkan İsgəndərli

TodayPress TV

NEWS FEED
20 AUGUST 2026
Bangladesh elects new president 16:53 Ben Qurion Hava Limanı iflic oldu: 107 min sərnişin təhlükə qarşısında 16:24 Bratislavada Azərbaycan fırtınası: iki qadın güləşçimiz yarımfinala çıxdı! 17:08 Hövsandakı "Araz" marketlərdə kartla ödəniş dayandı, sakinlər kassada qaldı 16:52 NBA çempionundan Dubaya böyük dəstək: Tristan Tompson klubun siması oldu! 16:45 Turkey responds strongly to Netanyahu’s threats: “We will thwart his plans” 16:11 Fernando Alonso üçün yeni dövr başlayır? “Aston Martin”dən mühüm addım 16:04 İran Kaliforniyanı öz ərazisi elan etdi 15:49 “Real Madrid” hamını geridə qoydu – milyardlıq klubların siyahısı 15:42 UKMTO issues urgent alert: Tanker seized off Yemen coast 15:40 Where are the billions allocated to Ukraine? Former Mossad officer given special task 15:31 Rusiyalı tennisçiyə Azərbaycan və digər ölkələrdən təmsilçilik təklif olunub 15:20 İstanbulda tramvay relsdən çıxdı 14:53 Galatasaray make move for Batrakov – €25 million transfer 14:34 Tajikistan turns to Iran amid fuel shortages in Russia 14:21 Iran warns US: “This time, we will use more powerful weapons” 13:53 North Korea fires 10 ballistic missiles into the Sea of Japan 13:48 Kolumbiyada fövqəladə vəziyyət elan edildi 12:47 Beyin şişlərinə qarşı yeni silah - Kəllədə gizli immun mexanizm aşkarlandı 12:39 “Sabah”ın Simiçi Çempionlar Liqasında tarixə düşdü 13:42 Cənubi Koreya Arktika üzərindən Avropaya gedir: Yeni marşrut sınaqdan keçiriləcək 12:52 “Tottenhem”dən “Mançester Siti”yə böyük hücum planı: iki ulduz hədəfdə 13:24 Samvel Karapetyandan Paşinyana sərt çağırış: “Vətəndaşlıqdan imtina etsin!” 13:04 Paşinyan: "Ermənistan Azərbaycanla sülhü rəsmiləşdirəcək" 13:11 Sabah Bakıda 32, rayonlarda 36 dərəcə isti olacaq 12:48 All News