“ΔO_BSOH>0 ⇒ f(f(O))>f(O)”... — "Qiymətlərdən zövq alın..."

Qalibafın riyazi dili, cəbri düşüncəsi və həndəsi baxışı

İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf  Vaşinqton yaxınlığındakı benzin stansiyalarının qiymətlərini əks etdirən xəritəni paylaşaraq yazır: 

“İndiki qiymətlərdən zövq alın, çünki sözdə blokada ilə yaxın vaxtda dörd-beş dollarlıq benzini nostalji ilə xatırlayacaqsınız”. 

Qalibaf  birbaşa Donald Tramp administrasiyasının Hörmüz boğazını blokada etmək qərarına işarə vurur və deyir ki, bu addım gerçəkləşsə, dünya neft təchizatı pozulacaq, nəticədə benzin qiymətləri indiki səviyyədən xeyli yüksək olacaq.

Paylaşımdakı riyazi ifadə – “ΔO_BSOH>0 ⇒ f(f(O))>f(O)” isə İranın təbliğat dilində hazırlanmış ciddi xəbərdarlıqdır. Burada “O” neft qiymətini, “BSOH” isə Hörmüz boğazı ilə bağlı şok effektini simvollaşdırır. Məna belədir: blokada səbəbindən neft şoku bir dəfə baş verəndə qiymət artımı zəncirvari davam edəcək, ikinci dərəcəli təsirlər – nəqliyyat, ərzaq, inflyasiya ilə birlikdə böyük iqtisadi zərbəyə çevriləcək.

Qalibaf  məqsədi dünyaya və Trampa göstərməkdir ki, İranı cəzalandırmaq istəyən hər hansı blokada əvvəlcə özlərinə qarşı işləyəcək.

Bu paylaşım təsadüfi deyil. ABŞ Prezidenti Donald 12 apreldə Tramp Birləşmiş Ştatların Hörmüz boğazında genişmiqyaslı hərbi əməliyyatlara başladığını bəyan edib. O bildirib ki, ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələri Hörmüz boğazına daxil olan və ya oradan çıxan istənilən gəminin blokadaya alınması prosesinə başlayır.

Hazırda dünya neftinin beşdə biri bu boğazdan keçir və qiymətlər artıq yüz dollar səviyyəsini keçib. ABŞ-də benzin qiyməti son bir ayda bir dollardan çox bahalaşıb, orta göstərici 4,12-4,13 dollar/gallon ətrafındadır. 

Blokada həyata keçsə, ABŞ-də benzin qiymətlərinin beş-altı dollara, bəzi ştatlarda isə daha da yuxarı qalxması ehtimalı çox yüksəkdir. Bu isə inflyasiyanı sürətləndirəcək, nəqliyyat və ərzaq xərclərini artıracaq, nəhayət Tramp administrasiyasının reytinqinə ciddi zərbə vuracaq. Qalibafın ironiyası burada gizlənir: İran neft ixracını itirə bilər, amma ABŞ vətəndaşları da “ucuz benzin” dövrünü əbədi olaraq xatırlayacaqlar. 

Qiymət Mahir

Enjoy the current pump figures. With the so-called 'blockade', Soon you'll be nostalgic for $4–$5 gas.

ΔO_BSOH>0 ⇒ f(f(O))>f(O) pic.twitter.com/rVxlC6vFWG

— محمدباقر قالیباف | MB Ghalibaf (@mb_ghalibaf) April 12, 2026