Astma necə tanınır? Simptomlar, risklər və nəzarətdə saxlama üsulları
Astma tənəffüs yollarının xroniki iltihabi xəstəliyidir və nəfəs almaqda çətinlik yarada bilər.
TodayPress TV xəbər verir ki, bu xəstəlik zamanı hava yolları daralır, şişir və müxtəlif qıcıqlandırıcılara qarşı həssaslaşır. Astma hər yaşda yarana bilər və düzgün nəzarət olunmadıqda gündəlik həyat keyfiyyətini aşağı sala bilər.
Astmanın ən çox rast gəlinən simptomları nəfəs darlığı, sinədə sıxılma hissi, xırıltılı nəfəsalma, xüsusilə gecələr və ya səhər saatlarında öskürək, fiziki fəaliyyət zamanı tez yorulma və nəfəs alarkən fitə bənzər səslərin eşidilməsidir. Bu əlamətlər bəzən yüngül şəkildə, bəzən isə qəfil və daha ağır formada ortaya çıxa bilər.
Astmanın yaranması və ya ağırlaşması riskini artıran bir sıra amillər mövcuddur. Ailədə astma və ya allergiya tarixçəsinin olması, polen, toz, heyvan tükləri və kif kimi allergenlərə məruz qalmaq, siqaret çəkmək və ya siqaret tüstüsünü udmaq, hava çirkliliyi, tənəffüs yolu infeksiyaları, artıq çəki və bəzi kimyəvi maddələrlə tez-tez təmas risk faktorları arasında yer alır.
Astmanın diaqnozu həkim müayinəsi və müxtəlif testlər vasitəsilə qoyulur. Həkim xəstənin şikayətlərini və xəstəlik tarixçəsini qiymətləndirir, lazım gəldikdə ağciyər funksiyasını ölçən spirometriya, pik axın ölçmələri və allergiya testləri təyin edir.
Astma tamamilə sağalan xəstəlik olmasa da, düzgün müalicə və həyat tərzi dəyişiklikləri ilə nəzarətdə saxlanıla bilər. Həkimin təyin etdiyi dərmanların müntəzəm istifadəsi, astmanı tətikləyən amillərdən uzaq durmaq, ev mühitinin təmiz saxlanılması, siqaret tüstüsündən qorunmaq, müntəzəm fiziki aktivlik və tibbi nəzarət xəstəliyin idarə olunmasına kömək edir.
Əgər nəfəs almaqda ciddi çətinlik yaranırsa, istifadə olunan dərmanlar təsir göstərmirsə və ya nəfəs darlığı gündəlik fəaliyyətləri məhdudlaşdırırsa, təcili olaraq həkimə müraciət etmək lazımdır. Erkən diaqnoz və düzgün müalicə astmalı insanların sağlam və aktiv həyat sürməsinə imkan verir.
Türkan İsgəndərli
