Politoloq: “Qəzzada müharibə mikrotoqquşma səviyyəsinə düşüb”
“Bu gün həm hərbi sahədə, həm də geosiyasi baxımdan konkret hədəfə nail ola bilməyən HƏMAS-a qarşı başlanan “geniş hücum” mülki əhalini çox çətin vəziyyətə salır”.
Politoloq Kazım Kazımov bunu TodayPress TV-yə şərhində bildirib.
“Artıq HƏMAS liderləri – Yəhya Sinvar, İsmayıl Haniyə, Məhəmməd Deif, Saleh əl-Aruri və digərləri döyüş səhnəsində yoxdur”
O vurğulayıb ki, Qəzzada HƏMAS-ın real hərbi qüvvəsi əhəmiyyətli dərəcədə zəifləyib:
“2 il əvvəl təşkilatın 40 minə yaxın döyüşçüsü, müasir silahları və geniş tunel şəbəkəsi mövcud idi. Lakin uzunmüddətli mühasirə və ardıcıl hərbi əməliyyatlar bu resursları demək olar ki, tükədib. Artıq HƏMAS liderləri – Yəhya Sinvar, İsmayıl Haniyyə, Məhəmməd Deif, Saleh Əl-Aruri və digərləri döyüş səhnəsində yoxdur. Tunellərin əksəriyyəti dağıdılıb, qalan döyüşçülərin sayı isə minimuma enib. HƏMAS hələ də fəaliyyət göstərir, lakin ən yaxşı halda bir neçə dəstə səviyyəsində davam edə bilir. İsrailin də həftəlik itkilərinin 2-3 əsgərə qədər azalması münaqişənin artıq mikrotoqquşmalar səviyyəsinə düşdüyünü göstərir”.
Analitikin sözlərinə görə, HƏMAS-ın köhnə lideri Yəhya Sinvarın 7 oktyabr 2023-cü ildə planlaşdırdığı “böyük müharibə” strategiyası artıq aktuallığını itirib. Sinvar İsrailə qarşı böyük şok dalğası yaratmağı və münaqişəni regional savaşa çevirməyi hədəfləyirdi.
Onun fikrincə, ilk mərhələdə Hizbullah və Husilər kimi qruplar, sonrakı mərhələdə isə İran, Suriya, Misir və digər oyunçular müharibəyə qoşulacaqdı.
“İranın öz proksi qüvvələri də bu prosesdə ciddi zərbələr aldı”
Bəzi ehtimallara görə, İran və onun müttəfiqləri ilə Sinvar arasında bir növ “centlmen razılaşması” mövcud idi.
“Lakin reallıq fərqli oldu. HƏMAS-ı ilk tək qoyan məhz Hizbullah oldu. Həsən Nəsrullahın rəhbərlik etdiyi qrup yalnız lokal sərhəd toqquşmaları ilə kifayətləndi. Husilər isə əsasən mediada səs-küy yaradan, lakin hərbi baxımdan təsirsiz uzaqmənzilli raket “hücumları” ilə kifayətləndilər. Əksinə, İranın öz proksi qüvvələri də bu prosesdə ciddi zərbələr aldı. “Gözləmə” əmrinə əsaslanan Tehran 12 günlük birbaşa qarşıdurmaya məcbur qaldı. İranın həyata keçirdiyi ballistik raket hücumları müəyyən mənada özünü müdafiə xarakteri daşıyırdı, lakin bölgədə strateji nəticə doğurmadı”, - deyə siyasi şərhçi izah edib.
O bildirib ki, bu gün həm hərbi sahədə, həm də geosiyasi baxımdan konkret hədəfə nail ola bilməyən HƏMAS-a qarşı başlanan “geniş hücum” mülki əhalini çox çətin vəziyyətə salır.
Onun sözlərinə görə, İsrail hökumətindəki ultra-sağçı nazir Smotriç və Amihai Eliyahu kimi sərt mövqeli siyasətçilər Qəzza əhalisinin qanuni yurdlarını tərk etməsini tələb edir, koalisiya isə daxili qarşıdurma və dağılma təhdidləri ilə üz-üzədir.
“İsrail artıq Qətər, Suriya və Livana zərbələr endirib”
“Uzanan bu münaqişə artıq heç kimin arzulamadığı, çıxışsız bir nəticəyə doğru aparır. Son hadisələrə diqqət yetirsək, İsrail artıq Qətər, Suriya və Livana zərbələr endirib. Qətərə hücum həm Körfəz ölkələrinə bir siqnal idi. Üstəlik, zəif olsa da, mövcud olan atəşkəs ümidlərini tamamilə puç etdi. BƏƏ və digər böyük dövlətlərin bu hücumlara qarşı səssiz qalması da suallar doğurur. Digər tərəfdən, Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanla İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu arasında gərginliyin artması və Suriyada qeyri-sabitliyin dərinləşməsi bölgədə vəziyyəti daha da mürəkkəbləşdirir. “Qəzzalıları sürgün etmək” planı praktik olaraq effektsiz görünür. Fələstinlilər tarixdə Livan və İordaniyaya köç edənlərin qarşılaşdığı çətinlikləri yaxşı xatırlayır. Bu gün də on minlərlə qaçqın ağır şəraitdə yaşamağa çalışır. Ona görə də qəzzalıların doğma torpaqlarını tərk etməmək uğrunda müqaviməti gözləniləndir. Bu vəziyyət isə İsrailin əsir düşən vətəndaşlarını azad etmək imkanlarını da əhəmiyyətli dərəcədə azaldır”, - deyə K.Kazımov fikrini yekunlaşdırıb.
Qeyd edək ki, Qəzzaya qarşı yenidən genişmiqyaslı hərbi əməliyyat həyata keçirilir. Təkcə son 24 saat ərzində aclıq və davam edən bombardman nəticəsində 98 nəfər həyatını itirib. Ümumi itki sayı isə artıq 62 mini keçib.
Aysel Mətləb
FOTOLAR
