ABŞ Maduronu Azərbaycana göndərəcək? - RƏY
"Politico" nəşrinin yazdığına görə, ABŞ administrasiyası Venesuela Prezidenti Nikolas Maduronu devirdikdən sonra onu ölkədən sürgün etməyi nəzərdən keçirir.
Mənbələrin sözlərinə görə, Vaşinqton Maduro hakimiyyətdən uzaqlaşdırılacağı təqdirdə ölkəni təhlükəsiz şəkildə tərk etməsi üçün bir neçə variantı müzakirə edir.
Maduronun gedə biləcəyi mümkün ölkələr arasında Azərbaycanın da adı çəkilir. Mənbələrə görə, Maduro hakimiyyətdən gedərsə, Rusiyaya, Azərbaycana və ya Kubaya getməyə razı olmazsa, Türkiyəyə köçməyi düşünməli olacaq.
Məsələ ilə bağlı TodayPress TV-yə danışan politoloq Tamilla Qulami bildirib ki, ABŞ administrasiyasının Nikolas Maduronu hakimiyyətdən uzaqlaşdırmaq və ona təhlükəsiz çıxış imkanı yaratmaq planı həm regional, həm də qlobal miqyasda ciddi siyasi proseslərin xəbərçisidir.
Onun sözlərinə görə, Tramp hakimiyyətinin bu məsələni prioritet kimi gündəmdə saxlaması təsadüfi deyil və artıq Maduronun mümkün sürgün məkanı kimi Azərbaycanın adının çəkilməsi də beynəlxalq səviyyədə diqqət doğuran faktordur:
“Vaşinqtonun “safe exit” mexanizmini işə salmaq istəyi göstərir ki, ABŞ bu dəfə hərbi müdaxilə deyil, yumşaq siyasi-diplomatik yol seçib. Dövlət Departamenti, Pentaqon və digər federal qurumların koordinasiyalı şəkildə işləməsi sübut edir ki, məsələ təsadüfi diskussiya deyil, planlaşdırılan və mərhələli şəkildə icra edilə biləcək bir siyasi prosesdir. ABŞ Maduronu zorakı şəkildə devirmək yox, yeni siyasi düzən yaratmaq yolu ilə regionda öz mövqeyini möhkəmləndirməyə çalışır”.
Ekspertin sözlərinə görə, ABŞ-nin bu yanaşması Maduronun qarşısında həm yeni risklər, həm də çıxış yolları yaradır:
“Maduro üçün risk realdır. ABŞ onun barəsində narkoticarətlə bağlı ittiham irəli sürüb və tutulmasına görə 50 milyon dollarlıq mükafat elan edib. Hakimiyyətdən uzaqlaşdırılacağı təqdirdə onu məhkəmə və həbs ehtimalı gözləyir. Bu mənzərədə amnistiya və üçüncü ölkədə təhlükəsiz həyat təklifi Maduro üçün ən məntiqli alternativə çevrilir”.
Tamilla Qulami əlavə edib ki, Azərbaycanın adının çəkilməsi heç də təsadüfi deyil və bunun bir neçə siyasi səbəbi var:
“Azərbaycan Venesuela ilə dost ölkədir, iki ölkə arasında diplomatik münasibətlər və OPEC+ çərçivəsində əməkdaşlıq mövcuddur. Azərbaycan nə ABŞ üçün rəqib ölkədir, nə də Latın Amerikası siyasətinə təsir edən güc mərkəzi. Eyni zamanda ölkə sabitliyə, güclü təhlükəsizlik sisteminə və nəzarət mexanizmlərinə malikdir. Bu baxımdan Azərbaycan ABŞ üçün həm neytral mövqe daşıyan, həm də riskləri minimum edən ölkə kimi görünür. Rusiya və Kuba Maduronun müttəfiqləri olduğundan, Vaşinqton bu ölkələri sürgün üçün məqbul saymır. Azərbaycan isə nə siyasi risk yaradır, nə də Maduronun fəaliyyətini siyasi alətə çevirəcək mühit formalaşdırır”.
Analitikin qənaətincə, Maduronun doğrudan da Azərbaycana və ya başqa üçüncü ölkəyə göndərilməsi bir sıra amillərdən asılı olaraq formalaşacaq:
“Bu ssenarinin reallaşması Venesuelada daxili gərginliyin pik həddə çatmasından, Maduronun real cinayət riski ilə üzləşməsindən, ABŞ planının siyasi konturlarının tam formalaşmasından və beynəlxalq aktorların reaksiyasından asılı olacaq. Hazırda Maduro ordu və xüsusi xidmət orqanlarının dəstəyini qoruyur, bu isə prosesin sürətlənməsinə mane olan əsas faktorlardan biridir”.
Tamilla Qulami vurğulayıb ki, ABŞ-nin bu planının yaxın zamanda reallaşıb-reallaşmayacağı hələ də qeyri-müəyyən olaraq qalır, lakin Azərbaycanın adının prosesdə çəkilməsi ölkənin artan qlobal nüfuzunun göstəricisidir:
“Azərbaycanın postmüharibə dövründə qazandığı siyasi çəkisi, regional proseslərdə artan rolu və beynəlxalq arenada etibarlı tərəfdaş imici onu müxtəlif qlobal ssenarilərdə önə çıxarır. Azərbaycan bu kimi məsələlərdə neytral, sabit və balanslaşdırılmış dövlət nümunəsi kimi təqdim olunur. Bu isə ölkəmizin beynəlxalq siyasi sistemdə yerinin daha da möhkəmləndiyini göstərir”.
Qiymət Mahir
FOTOLAR
