ŞOK QƏRAR: 90 min İranlı gəlir...
Türkiyə İran ətrafında hərbi əməliyyatların genişlənməsi fonunda qonşu ölkədən gələ biləcək ilk qaçqın dalğası ilə bağlı hazırlıqlarını tamamlayıb. Bildirilir ki, rəsmi Ankara ilk mərhələdə İrandan gələcək 90 min qaçqını yerləşdirməyə hazır olduğunu bəyan edib.
Maraqlıdır, bu addım Ankara üçün hansı riskləri yarada bilər?
Sözügedən məsələni politoloq Elşad Mirbəşiroğlu TodayPress TV-yə şərh edib.
Analitik hesab edir ki, Türkiyə 90 min qaçqını qəbul etməklə həm humanist, həm də preventiv addım atır:
"Türkiyənin 90 min qaçqını qəbul etməyə hazır olduğunu bildirməsi hər şeydən öncə bir İslam təəssübkeşliyini nümayiş etdirir. Görünür, Türkiyə tərəfdə artıq belə bir təsəvvür formalaşıb ki, qarşıdurma eskalasiya edə bilər və bu, hətta yerüstü əməliyyatların, yəni quru əməliyyatlarının baş verməsi ilə müşayiət oluna bilər. Belə halda Türkiyənin 90 min qaçqını qəbul etməyə hazır olduğunu bildirməsi preventiv addım kimi qiymətləndirilə bilər. Yəni bu, hadisələrin mümkün inkişaf ssenarilərinə uyğun hazırlıq işlərinin görülməsi kimi qəbul oluna bilər".
Ekspert xatırladıb ki, Türkiyənin bu sahədə təcrübəsi var:
"Bildiyimiz kimi, 2011-ci ildən sonra Suriyada baş verən daxili silahlı qarşıdurmalar nəticəsində təxminən 4 milyona yaxın əhali Türkiyə ərazisinə üz tutmuşdu. Bu həqiqətən də çox böyük bir rəqəmdir və Türkiyə həmin qaçqınları qəbul edib yerləşdirmək, onların sosial-iqtisadi tələbatlarını ödəmək istiqamətində əlindən gələni etdi. Hətta həmin dövrdə Avropa İttifaqı Türkiyəyə dəstək olacağını bildirsə də, bu sahədə ciddi addım atmadı".
Politoloqun qənaətincə, bu Türkiyə iqtisadiyyatına əlavə yükdür:
"Amma ümid edək ki, belə bir vəziyyət yaranmayacaq və tərəflər tez bir zamanda qarşıdurmanın təhlükəlilik dərəcəsini dərk edərək masa arxasına əyləşəcəklər. Əgər proseslər ciddi şəkildə davam edərsə və belə bir qaçqın kütləsi yaranarsa, qardaş Türkiyə özünün qeyd etdiyi kimi bu insanları qəbul edib ərazisində yerləşdirmək imkanına sahibdir. Bütün əlavə sosial-iqtisadi çətinliklərə baxmayaraq, bu Türkiyənin imkanları daxilindədir".
E.Mirbəşiroğlu yekun olaraq qeyd edib ki, belə bir hal baş verdiyi təqdirdə, bu, Türkiyənin beynəlxalq imicinin gücləndirilməsi baxımından da pozitiv element kimi çıxış edəcək. Qonşu coğrafiyalarda silahlı qarşıdurmalar zamanı Türkiyə öz qapısını hər zaman dinc insanlara açıb, humanizm nümayiş etdirib və bu, qlobal miqyasda çox müsbət bir örnəkdir.
Jalə Rövşən
