Çin G7-yə çağırıldı: Pekini Moskvadan ayırmaq üçün yeni oyun qurulur?

Fransa Prezidenti Emmanuel Makron 2026-cı ildə Fransada keçiriləcək G7 sammitinə Çin Xalq Respublikasının (ÇXR) Sədri Si Cinpini dəvət etməyi planlaşdırır.

"Bloomberg"in məlumatına görə, Makron bu addımla “səssizliyə batmaqda olan G7”-ni yenidən aktivləşdirmək istəyir. Bildirilir ki, Si Cinpinə dəvət gərginliyə səbəb ola bilər. Bu təklif Qərb ölkələri arasında fikir ayrılığı yarada bilər, çünki G7 son illərdə Çinin təsirinə və Rusiyaya dəstəyinə qarşı yönəlib. 

Maraqlıdır, Makronun bu addımı hansı məqsədi daşıyır?

Mövzu ilə bağlı TodayPress TV-yə danışan politoloq Elxan Şahinoğlu bildirib ki, Makronun Si Cinpini G7-yə dəvət etməsi qlobal gərginliklə bağlıdır:

“Fransa Prezidentinin 2026-cı ildə Fransada keçiriləcək G7 sammitinə Çin lideri Si Cinpini dəvət etməsi beynəlxalq aləmdə yaranan vəziyyətlə əlaqədardır. Çin “böyük yeddilərin” üzvü deyil. SSRİ dağıldıqdan sonra Rusiya “böyük yeddilərə” daxil edilərək format “böyük səkkizlərə” çevrilmişdi.

“Böyük səkkizlər” klubu 1998-ci ildən 2014-cü ilə qədər fəaliyyət göstərib. Rusiya 2014-cü ildə Krımı ilhaq etdikdən sonra qurumdan uzaqlaşdırılıb və “böyük səkkizlər” yenidən “böyük yeddilərə” çevrilib”.

Ekspertin qənaətincə, Çinin G7-yə dəvət olunması Qərbin onu Rusiyadan uzaqlaşdırmaq cəhdidir:

“Rusiya və Çin ittifaq qurublar və bu, Qərb ölkələrini ciddi şəkildə narahat edir. Vaşinqton və Brüssel çalışıblar ki, Çin Rusiyaya təsir edərək Ukrayna müharibəsini dayandırsın. Ancaq Pekin Rusiya–Ukrayna müharibəsinin dayandırılması üçün real addım atmayıb. Buna baxmayaraq, Qərb Çini Rusiyadan uzaqlaşdırmağa cəhd edir. Çünki hesab olunur ki, Çinin dəstəyi olmadan Rusiya Ukraynaya qarşı müharibəni davam etdirə bilməz. Çinin “böyük yeddilərin” növbəti toplantısına dəvət olunması da bu məqsədlə bağlıdır”.

Politoloq sonda əlavə edib ki, Çinin G7-yə qatılması gözlənilir, lakin bu, Pekinin xarici siyasətinə təsir göstərməyəcək:

“Əlbəttə, bu, o demək deyil ki, “böyük yeddilər” Çinin iştirakı ilə “böyük səkkizlərə” çevriləcək. “Böyük yeddilərə” daxil olan ölkələr Si Cinpini inandırmağa çalışacaqlar ki, Ukrayna müharibəsini dayandırmaq üçün Rusiyaya təsir göstərmək lazımdır. Si Cinpin Makronun dəvətini qəbul edərək 2026-cı ildə Fransada keçiriləcək G7 sammitinə qatılacaq, lakin bu, Çinin xarici və təhlükəsizlik siyasətinə təsir etməyəcək”.

Jalə Rövşən