İsrail Qəzzada yenidən müharibəyə başlaya bilər?
Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan İsrail hökumətinin Qəzzada yenidən müharibəyə başlaya biləcəyini deyib.
Nazir bildirib ki, İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahunun sülh məsələsində etibarlı olmadığı hamıya məlumdur və buna görə beynəlxalq ictimaiyyət hazırda yüksək hazırlıq vəziyyətindədir.
Fidan qeyd edib ki, girov məsələsi həll olunduqdan sonra İsrailin öz legitimliyini dəstəkləmək üçün artıq heç bir arqumenti qalmayacaq.
Təcrübədə müəyyən problemlərin yaranması qaçılmazdır.
Sözügedən məsələni TodayPress TV-yə şərh edən politoloq Telman Nüsrətoğlu bildirib ki, ən perspektivli yol ikidövlətli həll modelidir:
"İkidövlətli həll modeli İsraillə Ərəb dünyası arasında strateji uzlaşma olmadığı müddətcə bu məsələnin birdəfəlik həlli mümkün görünmür.
Qəzzaya yönəlmiş müdaxilələr və fələstinlilərin yaşayış yerlərinə qarşı İsrailin məskunlaşma siyasəti davam edən proseslərdir. Buna görə beynəlxalq ictimaiyyət Fələstin dövlətini tanımaqla məsələnin ikidövlətli həll əsasında həllini və sülhün bərqərar olunmasını istəyir".
Politoloq əlavə edib ki, radikal qüvvələr sülh prosesinə ciddi zərər verir:
"Netanyahunun kabinetində çox radikal qüvvələr mövcuddur və bu qüvvələr bəzən rasional olmayan qərarlara İsrail hakimiyyətini də sürükləyə bilirlər. Netanyahunun özü də radikal mövqeyə sahibdir. Dolayısıyla, Hakan Fidanın da qeyd etdiyi kimi, birmənalı atəşkəs mümkün görünmür".
Onun sözlərinə görə, əgər bu məsələ strateji bir uzlaşmaya, razılaşmaya və Fələstin dövlətinin qurulmasının İsrail tərəfindən qəbul edilməsinə yönəlməsə, problem müxtəlif yönləri ilə davam edəcək. Buna görə də orada Türkiyə də daxil olmaqla, sülhü qoruma missiyasının tətbiqi tələb olunur. Atəşkəsdən sonrakı dövrdə oranın idarəçiliyində atəşkəsin qarantoru kimi Türkiyə, Qətər, Misir və Amerika ilə birlikdə müzakirələr aparılır.
Analitik, həmçinin İsrailin siyasətini izlədiyini, İordaniyada və Suriya torpaqlarında hərbi müdaxilələr etdiyini, İranla yaşanan gərginliyin davam etdiyini vurğulayıb və bu vəziyyətdə heç bir qarantiya olmadığını bildirib.
O qeyd edib ki, Hakan Fidanın da dediyi kimi, tam mexanizmlər formalaşmalı və məsələ birdəfəlik həll olunmalıdır.
Politoloq yekun olaraq bildirib ki, yalnız ikitərəfli həll modeli əsasında hərbi deyil, diplomatik çözüm tapılarsa, daimi sülhdən söhbət gedə bilər.
Xatırladaq ki, oktyabrın 9-da İsrail ordusu Qəzzanın şimalında evlərinə qayıtmağa çalışan fələstinlilərin keçid yolu olan Rəşid küçəsini bombalayıb.
Jalə Rövşən
FOTOLAR
