Alimlər 390 milyon illik sirri açdı

Təxminən 390 milyon il əvvəl okeanların dərinliklərində mühüm təkamül sıçrayışı baş verib — suyun davamlı şəkildə oksigenlə zənginləşməsi dəniz canlılarına əvvəllər əlçatmaz dərinliklərə enməyə imkan yaradıb. 

TodayPress TV xəbər verir ki, bu barədə “Proceedings of the National Academy of Sciences” jurnalında dərc olunmuş yeni tədqiqatda bildirilir.

Alimlərin qənaətinə görə, bu proses qədim meşələrin yayılması ilə bağlı olub. Həmin meşələrin kökləri və biokütləsi qlobal okeanın həyati əhəmiyyətli qazla zənginləşməsinə şərait yaradıb.

Tədqiqatçılar müxtəlif bölgələrdən götürülmüş çöküntü süxurlarını təhlil edərək, selen izotoplarının paylanmasını araşdırıblar. Selenin müxtəlif formalarının nisbəti mühitdəki oksigen səviyyəsindən asılı olduğundan, nəticələr okeanların qədim dövrlərdə oksigenləşməsinin dəqiq mənzərəsini ortaya qoyub.

Nəticələr göstərir ki, okean dərinlikləri tarixdə iki əsas oksigenləşmə mərhələsi keçib: birincisi təxminən 540 milyon il əvvəl — kambri dövründə, ikincisi isə 393–382 milyon il əvvəl baş verib və indiyədək davam edir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu oksigen artımı çənə­yaradıcı balıqların — müasir onurğalıların əksəriyyətinin əcdadlarının sürətli inkişafı ilə üst-üstə düşüb. Məhz həmin dövrdə balıqlar çənə qazanaraq sualtı aləmdə hakim mövqeyə yüksəliblər.

Qiymət Mahir