Fazil Mustafa: “Yanlış izahlar İslam cəmiyyətlərini elmi tərəqqidən geri salıb”

Fazil Mustafa: “Yanlış izahlar İslam cəmiyyətlərini elmi tərəqqidən geri salıb”
22.10.2025 12:22 Cəmiyyət

“Bəzi anlayışların yanlış izahı nəticəsində İslam cəmiyyətləri əsrlər boyu elmi tərəqqidən geri qalıb”.

TodayPress TV xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin İctimai birliklər və dini qurumlar komitəsinin sədri, millət vəkili Fazil Mustafa “Müasir din təhsili modelləri: mənəvi dəyərlər və qlobal çağırışlar kontekstində” beynəlxalq simpoziumunun açılış mərasimində deyib. 

O, Qərb elmi ilə İslam dünyası elmini müqayisə edib:

“Faydasız elm” deyilən nədir? Hansı elm faydasız sayılır və bunu kim müəyyən edə bilər? Bu anlayışın yanlış izahı nəticəsində əsrlər boyu İslam cəmiyyətləri elmi tərəqqidən geri qalıb. Məsələn, Osmanlı dövründə uçuş cəhdi cəmiyyət tərəfindən ciddi qarşılanmadı. Ona görə də bu gün İslam coğrafiyasında kosmos araşdırmaları sahəsində özünü təsdiq edən alim və ya astronavt demək olar ki, yoxdur. Əvəzində isə Qərb elmi biliklərdən istifadə edərək inkişaf edib və bu sahədə hegemon mövqe qazanıb.

Buna görə də təhsilin dini-mədəniyyət modeli hər hansı mədəniyyətin təsiri altında və ya o mədəniyyətin nümunəsinə əsaslanaraq qurulmamalıdır. Bu, yanlış tezis doğurar. Bu istiqamətdə ən geniş və sistemli model Malayziya İslam Universiteti tərəfindən tətbiq olunub. Onların əsas ideyası “bilginin islamlaşdırılması” konsepsiyası idi. Lakin bilik nə islamlaşdırıla, nə də “istifadələşdirilə” bilər — bilik öz mahiyyətində neytraldır. Əsas məsələ onun insan və cəmiyyət üçün necə istifadə olunduğudur”.

Millət vəkili əlavə edib ki, dünyəvi dövlətin dindarlar və dini inanclar baxımından öyrənilməsinə daha çox diqqət yetirməliyik:

“Çünki dinin ən səmərəli və harmonik şəkildə yaşandığı ölkələr dünyəvi dövlət prinsipləri üzərində qurulur. Bu modeli yalnız idarəetmə nümunəsi kimi təqdim etməklə kifayətlənməməli, eyni zamanda dindarların da ona inamını təmin etməliyik. Belə müzakirələr islam, xristian, yəhudi və digər dinlərin nümayəndələri tərəfindən aparıldıqda, doğru və effektiv modelin müəyyənləşdirilməsinə imkan yaradacaq”.

Qiymət Mahir

TodayPress TV

XƏBƏR LENTİ
16 IYUN 2026
Bubista İspaniyanı necə dayandırdıqlarından danışdı: "Fədakarlıq etdik!" 00:49 ABŞ-də bombardmançı təyyarə qəzaya uğradı 00:15 Ərdoğan və Quterreş regional böhranları müzakirə etdilər 23:39 "Patriot" tapılmır, növbə "SAMP/T"dadır – 15 ölkə Avropa sisteminə keçir 23:23 Köhnə Günəşlidə yanğın baş verdi - VİDEO 23:12 DÇ-2026: Belçika-Misir oyunu başa çatdı 23:08 FIFA Tramp üçün protokol qaydalarını pozacaq 22:37 Livan rəsmilərinə təcili zəng: Əraqçi ABŞ ilə memorandumun detallarını açıqladı 22:52 Ankaradan dəstək: Ərdoğan ABŞ-İran sazişini alqışladı 22:31 İspaniya-Kabo Verde matçının ən yaxşısı qapıçısı bəlli oldu 22:40 İran işi bitdi, növbə Ukraynanındır.. - Tramp 22:27 Livanı tərk etməkdən söhbət belə gedə bilməz – İsrailin Baş naziri 22:32 Netanyahu: Qəzzada etdiklərimizi Livanda da edəcəyik 22:24 Pezeşkian: "ABŞ ilə yekun razılaşma hələ formalaşdırılmayıb" 22:12 DÇ-2026: İspaniya millisi Kabo Verde seçməsinə qalib gələ bilmədi 20:09 Yəmən sahillərində tankerə atəş açıldı 21:56 ABŞ-nin bir cümləsi bütün hesabları qarışdırdı: İran niyə fərqli danışır? - YENİLƏNİB 21:26 İrana pul verilməyib, İsrail Livanda qalacaq! - ABŞ rəsmisi AÇIQLADI 21:44 ABŞ hərbçiləri Ermənistana gəlir - "Eagle Partner" təlimləri keçiriləcək 21:28 Azərbaycan Ordusunda Milli Qurtuluş Günü qeyd olundu 21:14 Azərbaycanın namizədi BMT-nin İnsan Hüquqları Komitəsinin üzvlüyünə seçildi 21:10 Tehran ABŞ ilə sazişə hazırlaşır: İmzadan sonra nə baş verəcək? 20:57 "Həm Putin, həm də Zelenski Ukraynada sülhə açıqdır" - Tramp 20:39 Vens anlaşma imzalandığını təsdiqlədi 20:22 ABŞ və İran anlaşma memorandumunu imzaladı? - Detallar açıqlanacaq.. 20:00 Bütün Xəbərlər