Steyr AUG : Qısa, yüngül və hələ də müasir
Avstriyanın “Steyr Mannlicher” şirkəti tərəfindən 1977-ci ildə yaradılan “Steyr AUG” (Armee-Universal-Gewehr – Ordunun Universal Tüfəngi) hücum tüfəngi dünya silah tarixində ən mühüm yeniliklərdən biri hesab olunur. “Bullpup” dizaynı sayəsində silah qısa uzunluğa malik olduğu halda, tam ölçülü tüfəng qədər effektiv atəş məsafəsi təmin edir.
“Steyr AUG” bullpup sxeminə malikdir (darağı tətikdən arxada olan yığcam silah quruluşu) – mexanizm qundağın içərisində yerləşdirilib. Bu, silahın ümumi uzunluğunu qısaldır, eyni zamanda lülə uzunluğunu saxlayır. Tüfəng qısa vuruşlu qaz porşeni sistemi ilə işləyir və plastik polimer korpusa malikdir. Modul dizayn sayəsində lülə, qundaq və mexanizm asanlıqla dəyişdirilə bilir.
5.56×45 mm NATO kalibrli bu tüfəng 1978-ci ildə Avstriya ordusu tərəfindən rəsmi qəbul edilib və bu gün də 20-dən çox ölkənin ordusunda və xüsusi təyinatlı qüvvələrində xidmətdədir.
“Steyr AUG” modul quruluşu, inteqrasiya olunmuş optik nişangahı və yüksək etibarlılığı ilə tanınır. Bu ildə A3 və A3 SF variantları istehsal olunur və Avstraliya, Yeni Zelandiya, İrlandiya kimi ölkələrdə əsas silah olaraq qalır.
Əsas taktiki-texniki xüsusiyyətlər (A3 variantı):
• Kalibr: 5.56×45 mm NATO
• Lülə uzunluğu: 508 mm (standart), 407 mm və ya 350 mm (qısa variantlar)
• Ümumi uzunluq: 790 mm
• Çəki: 3,6–3,8 kq
• Atəş sürəti: 680–750 atəş/dəqiqə
• Effektiv döyüş məsafəsi: 500–600 metr
• Daraq tutumu: 30 ədəd
• Atəş rejimləri: Tək-tək atəş və avtomatik
Variantlar:
• AUG A1: İlk seriya modeli, inteqrasiya olunmuş 1,5x optik nişangahla.
• AUG A2: Təkmilləşdirilmiş rels sistemi və tətik mexanizmi.
• AUG A3: Ən müasir versiya, rels sistemi, hər iki əl üçün idarəetmə və təkmilləşdirilmiş erqonomika.
• AUG A3 SF: Xüsusi qüvvələr üçün qısaldılmış variant.
• AUG HBAR: Ağır lüləli avtomatik tüfəng.
“Steyr AUG” Avstriya, Avstraliya, Yeni Zelandiya, İrlandiya, Malayziya və bir çox digər ölkənin ordusunda xidmətdədir. Xüsusi qüvvələr tərəfindən geniş istifadə olunur. Döyüş təcrübəsi Əfqanıstan və İraq əməliyyatlarında özünü doğruldub. Silah yüngül, qısa və dəqiq olduğu üçün yaxın döyüşdə və şəhər əməliyyatlarında yüksək qiymətləndirilir.
“Steyr AUG” dünya silah sənayesində bullpup dizaynının ilk uğurlu nümunəsidir. Qısa uzunluq, yüksək modulyarlıq və etibarlılıq birləşməsi onu hələ də müasir ordular üçün aktual edir. “Steyr AUG” A3 versiyası ilə bu il də həm klassik, həm də müasir döyüş tələblərinə cavab verən tüfəng olaraq qalır.
Nicat Osmanlı
