“Trampın əsas məqsədi İranda rejim dəyişikliyi deyil” – RƏY
ABŞ Prezidenti Donald Tramp “Axios”a verdiyi müsahibədə qeyd edib ki, İranın növbəti liderini seçmək, Venesuelada etdiyi kimi, asan olacaq.
Politoloq Elşad Mirbəşiroğlu Ağ Ev liderinin səsləndirdiyi fikri TodayPress TV-yə şərh edib.
O bildirib ki, Trampın İranın yeni liderinin müəyyənləşdirilməsi prosesində iştirak etməsi nə hüquqi, nə də institusional baxımdan real görünür.
Analitik vurğulayıb ki, Donald Tramp son dövrlərdə rejimin dəyişdirilməsi mövzusunu daha çox ön plana çəkir və nüvə məsələsi nisbətən arxa plana keçib.
Onun sözlərinə görə, ABŞ Prezidenti İranda yeni liderin müəyyənləşdirilməsi prosesində iştirak etmək istədiyini göstərir, lakin bu məsələni Venesuela ilə müqayisə etmək mümkün deyil:
“Bir həftədən çoxdur ki, ABŞ, İsrail və İran arasında faktiki olaraq genişmiqyaslı müharibə gedir. Bu səbəbdən Venesuelada baş verənlərlə indiki vəziyyəti müqayisə etmək qeyri-mümkündür. Həm ölkələrin hərbi gücü, həm mentaliteti, həm də yerləşdikləri region tamamilə fərqlidir”.
Ekspert qeyd edib ki, Trampın İranın ali dini liderinin müəyyənləşdirilməsi prosesində iştirak etməsi hüquqi baxımdan mümkün deyil.
“İranın ali dini lideri ölkə daxilində mövcud olan Şura tərəfindən seçilir və bu prosesdə kənar şəxslərin iştirakı nəzərdə tutulmur. Beynəlxalq hüquqda da elə bir norma yoxdur ki, ona əsaslanaraq bir ölkənin rəhbəri başqa bir ölkənin liderinin müəyyənləşdirilməsi prosesində iştirak edə bilsin”.
E. Mirbəşiroğlu Trampın Venesuela nümunəsinə istinad etməsinə diqqət çəkərək bildirib ki, Venesuelada ABŞ tərəfindən Prezident Nikolas Maduronun saxlanılmasına baxmayaraq, ölkədə rejim dəyişməyib.
Onun fikrincə, bu fakt göstərir ki, Trampın əsas məqsədi tam rejim dəyişikliyi deyil. O, daha çox ABŞ-yə sadiq olacaq bir ali dini liderin formalaşmasında iştirak etmək istəyir. Belə bir lider ABŞ-yə sadiq münasibət göstərərsə, problem olmayacaq.
Politoloq hesab edir ki, Tramp yalnız bir halda İranın yeni liderinin müəyyənləşdirilməsi prosesində birbaşa iştirak edə bilər. Bu isə yalnız ABŞ-nin İran üzərində total qələbə qazanacağı halda mümkün ola bilər.
Aysel Mətləb
