Ana dilimizin saflığı təhlükədə: Deputat məsuliyyəti mediada görür
Prezident İlham Əliyev Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının 80 illik yubiley yığıncağında çıxışı zamanı Azərbaycan dilinin saflığının qorunmasının hər bir vətəndaşın borcu olduğunu bildirib.
Dövlət başçısı qeyd edib ki, dövlət qurumları, alimlər, dilçilər, yazıçılar, jurnalistlər və ictimai xadimlər bu məsələyə ciddi diqqət yetirməlidirlər. Onun sözlərinə görə, son 10 ildə dilin qorunması istiqamətində mühüm addımlar atılsa da, vəziyyət hələ də tam qənaətbəxş deyil.
Prezident vurğulayıb ki, Azərbaycan dili çox zəngin və qədim dildir, 50 milyondan çox insan üçün ana dilidir və onun təmizliyinin qorunması milli kimliyin əsas amilidir. Xarici sözlərin yerli ifadələrlə əvəzlənməsinin vacibliyini qeyd edən ölkə başçısı bildirib ki, dilin itirilməsi milli mənsubiyyətin zəifləməsinə səbəb ola bilər.
Sözügedən çıxışı TodayPress TV -yə şərh edən Milli Məclisin deputatı Hikmət Babaoğlu bildirib ki, İlham Əliyev Azərbaycan dilini milli kimliyin əsas dayağı kimi qoruyur:
"Azərbaycan dilinin qorunması və daha da inkişaf etdirilməsi daim Azərbaycan Prezidentinin diqqət mərkəzində olub. Bu istiqamətdə dilimizin saflığının qorunması üçün Prezident bir sıra müvafiq sərəncamlar imzalayıb. Dilin qorunması və yaşadılması, əslində, bir millətin mövcudluğunun davam etdirilməsi deməkdir. Prezident İlham Əliyev Azərbaycan dilini 50 milyondan çox azərbaycanlını birləşdirən, 50 milyondan çox insanın ana dili olan bir dil kimi xarakterizə edir".
Deputat qeyd edib ki, dilimiz həm xarici təsirlərdən, həm də daxili laqeydlikdən zərər görür:
"Hazırda doğrudan da dilimiz üzərində müəyyən təzyiqlər müşahidə olunur. Bu, bir tərəfdən xaricdən gələn terminlərin təsiri ilə əlaqədardırsa, digər tərəfdən daxili amillərlə bağlıdır. Orfoqrafiya lüğətinin tətbiqi ilə bağlı problemlər, dialekt, ləhcə və şivələrdəki sözlərin ədəbi dilə daxil edilməsində çətinliklər, həmçinin efir və sosial şəbəkələrdə dilin təhrif olunması bu məsələdə əsas səbəblərdəndir".
Parlamentari media və efirdəki dil xətalarının ana dilimizin aydınlığını kölgələməsinə diqqət çəkib:
"Bütün bunlar tədricən dilimizin zənginliyini məhdudlaşdırır, ünsiyyət prosesində təhriflər yaradır. Məsələn, bəzi media subyektlərində və televiziya efirlərində danışıq zamanı felin zaman formalarının səhv işlədilməsi dilin aydınlığını və şəffaflığını pozur. Eyni hal çəkilmiş filmlərdə və aparıcıların nitqində də müşahidə edilir. Bir çox sözlər düzgün tələffüz olunmur və nəticədə dil öz əsas funksiyasından uzaqlaşır".
Deputat son olaraq əlavə edib ki, dilin saflığının qorunması böyük məsuliyyət tələb edir:
"Buna görə də ilk növbədə dilin qorunması, ictimai müstəvidə onun daşıyıcıları olan və leksikonun formalaşmasına təsir göstərən şəxslərin məsuliyyətini tələb edir. Bununla yanaşı, təhsil sistemində də dilin öyrədilməsinə xüsusi diqqət yetirilməlidir. Ədəbi dilin əsasən tədris mərhələsində formalaşdığı nəzərə alınaraq, bu sahədə məsuliyyət dərk olunmalıdır.
Nəhayət, media da dilimizin bütün imkanlarından düzgün və məsuliyyətlə istifadə etməlidir. Hesab edirəm ki, Prezident İlham Əliyevin bu məsələyə dair xatırlatması olduqca aktualdır və dilimizin qorunması üçün mühüm çağırış kimi qəbul edilməlidir".
Jalə Rövşən
